Zo bestuur je een slimme stad

Hoe kunnen we in onze samenleving de kansen van digitalisering benutten én onze democratie versterken? Die vraag staat centraal in het boek ‘Zo bestuur je een slimme stad’ dat onlangs verscheen. De publicatie, met als onderkop ‘De democratie versterken met een digitaliserende samenleving’, is een uitgave van de Future City Foundation, die het boek schreef samen met 16 partners uit het bedrijfsleven en (semi)overheid.

Wim Willems, voorzitter van de bestuurlijke themagroep Smart Cities G40, overhandigde begin februari het eerste exemplaar van het boek aan Franc Weerwind, voorzitter van de commissie Dienstverlening en Informatiebeleid van de VNG en burgemeester van Almere. Volgens Willems komt het boek precies op tijd in een ‘spannende’ en ‘inspirerende’ tijd. Willems: ‘Als overheid zitten we in een transitiefase. We leggen nu de basis voor onze toekomstige samenleving, waarbij steeds meer beschikbare data inwoners en overheid op verantwoorde wijze helpen hun welzijn te verbeteren en steden leefbaar te houden. Als lokale overheid nemen we daarin graag het voortouw. En daarbij zien we dat veel gemeenten al verder zijn op het gebied van digitalisering en technologisering dan ze zich realiseren.’

Kennis uitwisselen

Franc Weerwind benadrukte dat de opdracht, vragen en concrete voorbeelden uit het boek in een breed gevoelde behoefte voorzien. ‘We moeten de krachten bundelen en veel meer kennis uitwisselen tussen overheden, bedrijfsleven en kennisinstellingen’, aldus Weerwind. ‘Met elkaar ontdekken wat we sámen willen bereiken en hoe dat het beste op elkaar aansluit. Wat mij betreft een goede manier om tot gezamenlijke uitgangspunten voor de slimme stad te komen.’

Ook Saskia Bruines, wethouder van Den Haag, voelt die behoefte: ‘De huidige regels, processen en wetgeving geven vaak geen antwoord op hoe je iets moet doen.’ En digitalisering, zo onderstreept Patrick Gaynor, heemraad bij Waterschap Vallei en Veluwe, is daarbij niet meer weg te denken: ‘Onze processen worden steeds complexer, daar moeten we inzicht in hebben. Dat betekent dat we de onderliggende data op orde moeten hebben.’

Aan de slag

In het boek laten de makers zien wat er verandert voor bestuurders bij de overheid. Daarbij wordt beschreven hoe bestuurders daarmee aan de slag kunnen en welke voorbeelden er daarvan al bestaan in Nederland. Het boek bekijkt dit op vier niveaus. In het deel ‘Bestuur’ komen dertien politici (acht wethouders, twee gedeputeerden, een heemraad, een burgemeester en een Tweede Kamerlid) aan het woord die vertellen hoe digitalisering en technologisering niet alleen de inhoud van hun werk, maar ook de manier van werken verandert. Het deel Beleid focust op de vraag hoe dat kan en op het proces. In het laatste deel worden kennis en ervaring concreet gemaakt en worden instrumenten aangereikt waarmee de lezer zelf aan de slag kan. Bij dit deel hoort ook het vierde (praktijk)deel met voorbeelden van gemeenten, provincies en waterschappen die al aan de slag zijn met digitalisering.

Fysiek én digitaal

‘Niet de fysieke ontmoeting is leidend in de stad van vandaag, maar het digitale contact’, aldus Michiel van Willigen, wethouder van de gemeente Zwolle. En dat moet lukken, zónder daarbij de menselijke maat en de kosten uit het oog te verliezen, betoogt Barbara Kathmann, wethouder van de gemeente Rotterdam. Kathmann: ‘We willen dat Rotterdam ook digitaal toegankelijk is, dat er geen groepen worden uitgesloten en dat het betaalbaar is.’

Interesse in het boek ‘Zo bestuur je een slimme stad’? Digitaal lezen is gratis, de gedrukte versie kost €29,-